Mnemotechniki, czyli techniki pamięciowe lub techniki zapamiętywania, są metodą ułatwiającą uczenie się i późniejsze odtwarzanie informacji, co sprawia, że są niezwykle przydatne w nauce angielskiego dla dzieci, młodzieży i dorosłych. Od rymów i prostych skojarzeń po rozbudowane mapy myśli – można je stosować na wiele sposobów. Jak wykorzystujemy je w Early Stage i dlaczego warto wprowadzić je również w domu? Przeczytaj ten artykuł!
Czym są mnemotechniki?
Mnemotechniki to szereg różnych technik pamięciowych stosowanych na kursach angielskiego dla dzieci w szkole, na zajęciach dodatkowych i w domu przez rodziców, aby pomóc dzieciom:
- przyswajać nowy materiał,
- przechowywać informacje w pamięci,
- przypominać je sobie wtedy, kiedy są potrzebne.
Różnorodne techniki pamięciowe są też wykorzystywane przez dorosłych w codziennym życiu. Możemy zdefiniować je jako sprawdzone, wypracowane metody zapamiętywania, które pomagają lepiej przetwarzać informacje. Dlatego warto nie tylko stosować je samemu, ale również uczyć dzieci ich samodzielnego wykorzystywania.
Dzięki mnemotechnikom można pomóc dziecku z nauką angielskiego, zapamiętywaniem imion (a jako dorośli wiemy, jakie to potrafi być problematyczne, gdy poznajemy dużo nowych osób, np. w nowej pracy) i przede wszystkim zmienić naukę we frajdę (mnemotechniki są o wiele ciekawsze niż tradycyjne „zakuwanie”!). Co ważne, mnemotechniki wspierają nie tylko umiejętność zapamiętywania informacji, ale również ich odtwarzania – przywoływania ich wtedy, kiedy są potrzebne.
Dlatego właśnie mnemotechniki są przydatne zarówno dla dzieci, nastolatków przygotowujących się do egzaminu ósmoklasisty lub matury, jak i dorosłych w pracy czy codziennym życiu – każdy człowiek może ułatwić sobie życie, stosując je w praktyce!
Jak pomóc dziecku z gramatyką angielską?
Sprawdź też:
- Przygotowania do matury z angielskiego. Jak zaplanować naukę?
- Jak wesprzeć dziecko w przygotowaniach do matury?
- Zajęcia przygotowujące do egzaminu ósmoklasisty z języka angielskiego
- Twoje dziecko będzie zdawać egzamin ósmoklasisty z angielskiego? Pomóż mu się przygotować
Rodzaje mnemotechnik dla dzieci i młodzieży
Ćwiczeń opartych na mnemotechnikach jest mnóstwo. Do najpopularniejszych (i najprostszych) należą SKOJARZENIA – zapamiętywanie informacji na podstawie łatwych, często nieco absurdalnych skojarzeń ze znanymi już słowami. Jednak mnemotechnikami mogą być też tworzenie map myśli, akronimy, rymy czy… PAŁAC PAMIĘCI. Przyjrzymy się nim nieco bliżej.
Sprawdź też:
- 10 nawyków, które poprawią naukę Twojego dziecka
- Regularność w nauce języka angielskiego – jak o nią zadbać?
- Jak działa pamięć i czy można ją wzmocnić?
SKOJARZENIA
Jest to jedna z najprostszych mnemotechnik dla dzieci. Polega ona na zapamiętywaniu słów poprzez skojarzenia ze znanymi już słowami. Przykładowo, słowo potato (ziemniak) w pisowni wygląda jak po-tato. Dzięki temu dziecko może zapamiętać pisownię jako „tata ziemniak”.
Im zabawniejsze i barwniejsze skojarzenie, tym lepiej zadziała. Nie bez powodu jedną z 12 supermocy Early Stage (czyli naszej metody nauczania) jest właśnie humor! 🙂
OBRAZY
Pamięć wzrokowa jest doskonałym narzędziem do przyswojenia nowych informacji, zagadnień gramatycznych, słownictwa, idiomów – po prostu wiedzy. Zapamiętywanie z wykorzystaniem obrazków wiąże się ze skojarzeniami, tutaj także warto zwrócić uwagę, by obrazki budziły pozytywne emocje, były zabawne czy zapadające w pamięć. Warto pamiętać, że podział na kinestetyków, wzrokowców i słuchowców to mit – wszyscy zapamiętujemy na różne sposoby. I właśnie wykorzystywanie różnych zmysłów jest dla nas wszystkich najskuteczniejsze.
Emocje w procesie uczenia się: Jak emocje wpływają na naukę?
Bardzo ciekawe badania przeprowadzono w 2020 roku (1). Przed egzaminami stosowano różne techniki zapamiętywania angielskich idiomów:
- za pomocą skojarzeń wizualnych,
- za pomocą obrazków,
- za pomocą filmików.
Czy wiesz, co okazało się najskuteczniejsze? Zwykłe obrazki! To nie znaczy, że musimy kompletnie zrezygnować z innych sposobów na zapamiętywanie. Niemniej, warto docenić tak prostą technikę jaką jest wykorzystywanie obrazów.
RYM
RYM jest jedną z metod nauczania angielskiego w Early Stage, ale również niezwykle skuteczną mnemotechniką. Większość z nas doświadczyła jej już w szkole podstawowej. W końcu znane powiedzenie „-uje się nie kreskuje”, jest doskonałym przykładem zastosowania tej metody.
W tym wypadku wystarczy znaleźć słowo, które rymuje się z danym słówkiem (lub ułożyć całą rymowankę), co ułatwi dziecku zapamiętywanie i odtwarzanie takiego słówka później.
12 supermocy Early Stage – rym
MAPA MYŚLI
Mapowanie myśli jest często wykorzystywane w ramach współpracy, przy pracy intelektualnej i jest tak nie bez powodu – jest to niezwykle skuteczna mnemotechnika w nauce angielskiego i nie tylko! Polega ona na tworzeniu graficznej mapy, hierarchicznej struktury, w której jeden element prowadzi do jednego lub więcej innych elementów (na podstawie skojarzeń).
Mapowanie myśli w nauce języka angielskiego
Aby MAPA MYŚLI była skuteczna, warto pozwolić dziecku ją przygotować. Dzięki temu skojarzenia będą dla niego naturalne i jeszcze łatwiej przyswaja nową wiedzę. Dlatego w Early Stage stawiamy właśnie na mapy myśli tworzone przez uczniów, zarówno samodzielnie, jak i w ramach jednej z naszych 12 supermocy – współpracy.
Tworzenie map myśli to świetna mnemotechniki wspierająca zapamiętywanie. Można ją stosować w grupie lub indywidualnie.
MUZYKA
Muzyka sama w sobie nie jest mnemotechniką dla dzieci, jednak może być wykorzystana w tym celu. Wszystko sprowadza się do tego, jak ją wykorzystasz.
Przykładem ćwiczeń mnemotechnicznych z muzyką jest, chociażby, układanie piosenek z nowo poznanym słownictwem do dobrze znanej melodii – czyli poniekąd parodiowanie znanych piosenek. Dzięki temu dziecko może łatwiej odtworzyć informacje, np. nucąc piosenkę pod nosem. Jest to oczywiście jedno z możliwych zastosowań muzyki w nauce języka angielskiego – w Early Stage stosujemy również inne metody związane z muzyką, niekoniecznie oparte o mnemotechniki. W końcu muzyka sama w sobie ułatwia zapamiętywanie i sprawia dzieciakom mnóstw frajdy!
Nauka angielskiego dla dzieci poprzez słuchanie
HAKI PAMIĘCIOWE
HAKI PAMIĘCIOWE, podobnie do SKOJARZEŃ, są stosunkowo prostą techniką. Co więcej, ta mnemotechnika stosowana jest już wśród najmłodszych dzieci, np. w przedszkolu. Na czym ona polega?
Takie haki to po prostu skojarzenia słów z liczbami. Każdemu słówku lub frazie po angielsku dziecko przypisuje liczbę, tworząc swoistą listę, dzięki czemu łatwiej mu/jej odtworzy te słówka, gdy zostanie o nie zapytane. Jest to też technika przydatna w dorosłym życiu, na przykład przy robieniu listy zakupów.
PAŁAC PAMIĘCI (RZYMSKI POKÓJ)
PAŁAC PAMIĘCI jest całkiem znaną mnemotechniką, głównie ze względu na serial „Sherlock”. Główny bohater tegoż serialu, grany przez Benedicta Cumberbatcha, stosował właśnie tę metodę do rozwiązywania zagadek. Na czym ona polega?
- Dziecko wyobraża sobie miejsce – prawdziwe lub wyimaginowane.
- W tym miejscu dziecko umieszcza elementy, które kojarzą się mu z informacjami, które musi zapamiętać.
- Podobnie jak w przypadku pozostałych mnemotechnik, warto, aby poszczególne elementy były przerysowane, lekko abstrakcyjne.
- Z czasem dziecko może dodawać więcej elementów do takiego PAŁACU PAMIĘCI.
Jest to dosyć zaawansowana technika, która może na początku wydawać się trudna. Niemniej jednak jest ona niezwykle skuteczna w nauce słówek angielskich czy przyswajaniu nowej wiedzy, nawet tej codziennej (np. imion kolegów i koleżanek w nowej szkole).
Sprawdź też:
- Jak się uczyć, żeby się nauczyć języka? 4 techniki efektywnych powtórek
- Zdrowe nawyki, które pomogą dziecku w nauce
- NaukaToSztuka2… Projekt popularyzujący techniki uczenia się
- 5 najpopularniejszych i skutecznych metod nauki języka angielskiego
Ćwiczenie i stosowanie mnemotechnik musi wejść w nawyk!
Mnemotechniki są przydatne w nauce angielskiego, nie ma tu najmniejszych wątpliwości. Jednak aby wykorzystać je w pełni i czerpać z nich w życiu codziennym, musisz zadbać o to, aby weszły one Twojemu dziecku w nawyk. Spiralność, powtarzanie, regularność – to będzie potrzebne do tzw. retencji, czyli utrzymania wiedzy w głowie dłużej niż na kilka minut. 🙂
Microlearning w nauce angielskiego dziecka
Weźmy, na przykład, PAŁAC PAMIĘCI. Jest on super przydatny przy poznawaniu nowych osób jednak… aby tak było, Twoje dziecko musi od razu zacząć tworzyć pomieszczenie z przedmiotami przypominającymi mu imiona nowo poznanych rówieśników. W przeciwnym razie, technika ta nie odniesie zamierzonego skutku. Dlatego polecamy nie tyle stosować mnemotechniki w nauce z dzieckiem, ile uczyć dziecko jak je wykorzystywać samodzielnie. To właśnie autonomia będzie najważniejsza w wykorzystaniu mnemotechnik w praktyce, warto więc zadbać o samodzielność dziecka.
Autonomia jest ważną kompetencją przyszłości, którą rozwijamy u naszych uczniów. Sprawdź, czego (oprócz angielskiego) 🙂 uczymy na poszczególnych poziomach w Early Stage: ⤵️
Metoda Early Stage zakłada ciągły i dokładnie zaplanowany rozwój od przedszkola do matury.
A skoro wiesz już, czym są mnemotechniki i jakie ćwiczenia można wykorzystywać do nauki angielskiego… nie zwlekaj, zacznij ćwiczyć je ze swoim dzieckiem! Zaprocentuje to nie tylko w nauce angielskiego, ale również innych przedmiotów szkolnych i… w życiu!
⭐ Warto stosować mnemotechniki do nauki angielskich słówek:
- Instrumenty, gatunki, muzyka po angielsku. Baza wiedzy + lista
- Miesiące po angielsku: wymowa, pochodzenie, sposoby na zapamiętanie nazw
- Państwa i stolice Europy po angielsku. Wszystkie kraje + wymowa
- Sporty po angielsku: Nazwy sportów zimowych, ekstremalnych, wodnych…
- Daty po angielsku – jak je prawidłowo zapisywać i odczytywać?
⭐ Warto stosować mnemotechniki do nauki angielskich idiomów i phrasal verbs:
- Zabawne idiomy angielskie
- Idiomy angielskie. Które warto znać? Lista + sposoby na zapamiętanie
- Prasal verbs – sposoby na nauczenie się + listy PDF do wydruku
Sprawdź też:
- Let’s play! Nauka angielskiego przez zabawę
- Jak zrelaksować mózg po wielu godzinach nauki?
- 1 rok w Early Stage – jak uczymy angielskiego w naszej szkole?
Czy warto uczyć dziecko kilku języków na raz? Obalamy mity!
Źródła:
- Ahmadi, M., Zarei, A., & Esfandiari, R. (2020). Learning L2 Idioms through Visual Mnemonics. Journal of English Language Teaching and Learning, 12(26), 1-27. doi: 10.22034/elt.2020.11465