Pozwala\u0107 na wszystko, czy kara\u0107 za przejaw w\u0142asnej woli? \u017badna skrajno\u015b\u0107 nie jest dobra<\/h3>\n
Wyobra\u017cam sobie, \u017ce po tym wst\u0119pie cz\u0119\u015b\u0107 czytelnik\u00f3w mo\u017ce si\u0119 obruszy\u0107 i pomy\u015ble\u0107 sobie: \u201eno \u0142adnie, to ju\u017c nawet dziecku nie mo\u017cna kaza\u0107 i\u015b\u0107 spa\u0107, jak jest p\u00f3\u017ano. Mam mu na wszystko pozwala\u0107?\u201d. C\u00f3\u017c, pomi\u0119dzy pozwalaniem na wszystko, a karaniem za ka\u017cdy przejaw w\u0142asnej woli jest spora przepa\u015b\u0107. Warto pami\u0119ta\u0107, \u017ce w rodzicielstwie \u017cadne skrajno\u015bci nie s\u0105 dobre. Rodzic odpowiada za kwestie bezpiecze\u0144stwa dziecka i za zasady panuj\u0105ce w domu. Ma zatem prawo oczekiwa\u0107 od dziecka wsp\u00f3\u0142pracy (nie myli\u0107 z bezwzgl\u0119dnym podporz\u0105dkowaniem si\u0119 w ka\u017cdej sytuacji). Problem pojawia si\u0119, gdy rodzic nie widzi dziecka jako odr\u0119bnej osoby \u2013 takiej, kt\u00f3ra ma prawo do innego zdania, do wyra\u017cenia w\u0142asnej niech\u0119ci, do spontaniczno\u015bci. Ma prawo do tego, by po prostu by\u0107 kochane, a nie zas\u0142ugiwa\u0107 \u201edobrym zachowaniem\u201d na mi\u0142o\u015b\u0107 w\u0142asnego rodzica. Gdy mamy do czynienia z tym ostatnim scenariuszem, nie jest to korzystna sytuacja dla dziecka. Jakie mog\u0105 by\u0107 tego konsekwencje?<\/span><\/p>\n\n\n\n\n Je\u015bli cz\u0119sto mamy do czynienia z sytuacjami, w kt\u00f3rych dziecko ma si\u0119 podporz\u0105dkowa\u0107 i \u201enie dyskutowa\u0107\u201d, to z czasem nie b\u0119dzie ju\u017c wiedzia\u0142o, czego chce, co lubi, a co mu nie odpowiada. Ma\u0142e dzieci nie maj\u0105 \u017cadnego problemu z okre\u015blaniem w\u0142asnych preferencji: gdy co\u015b im si\u0119 nie podoba, odwracaj\u0105 g\u0142\u00f3wk\u0119 albo krzycz\u0105 w niebog\u0142osy. Z czasem cz\u0119\u015b\u0107 dzieci przestaje protestowa\u0107 w sytuacjach, kt\u00f3re im si\u0119 nie podobaj\u0105\u2026 7- letnia dziewczynka nosi dwie kitki ozdobione r\u00f3\u017cowymi kokardami, bo mamie si\u0119 to podoba, mimo, \u017ce ona wola\u0142aby mie\u0107 kr\u00f3tkie w\u0142osy. 10-latek m\u00f3wi, \u017ce chce mie\u0107 pok\u00f3j pomalowany na \u017c\u00f3\u0142to, ale tata decyduje, \u017ce pomaluje go jednak na niebiesko. Ch\u0142opiec kiwa potulnie g\u0142ow\u0105, by zadowoli\u0107 ojca.<\/span><\/p>\n\n Z czasem takie grzeczne dzieci, skupione na realizowaniu potrzeb i wizji rodzic\u00f3w, nie b\u0119d\u0105 ju\u017c wiedzia\u0142y, czego one same potrzebuj\u0105. B\u0119d\u0105 si\u0119 czu\u0142y pogubione, gdy przyjdzie do wyboru kierunku studi\u00f3w, miejsca zamieszkania, a mo\u017ce nawet partnera \u017cyciowego. Zamiast pyta\u0107 si\u0119 siebie \u201eczego JA chc\u0119?\u201d, b\u0119d\u0105 si\u0119 zastanawia\u0142y, \u201eczy mama\/ tata b\u0119d\u0105 zadowoleni? Co oni na to?\u201d.<\/span><\/p>\n\n Doros\u0142ym wydaje si\u0119 czasami, \u017ce to „tylko” fryzura czy kolor \u015bcian. My\u015bl\u0105, \u017ce to nie ma wi\u0119kszego znaczenia. Jednak to tak nie dzia\u0142a. Je\u015bli tego typu sytuacje zdarzaj\u0105 si\u0119 cz\u0119sto, dziecko uczy si\u0119, \u017ce ono samo nie jest w stanie wiedzie\u0107, co jest dla niego dobre, co mu si\u0119 podoba, co mu pasuje. To wie jego rodzic. W przysz\u0142o\u015bci rodzica mo\u017ce zast\u0105pi\u0107 partner, szef czy cho\u0107by ksi\u0105dz. Ka\u017cdy b\u0119dzie wiedzia\u0142 lepiej ni\u017c „grzeczne dziecko”. Warto wi\u0119c pozwala\u0107 dziecku decydowa\u0107 o sobie w sytuacjach, w kt\u00f3rych jest to mo\u017cliwe. Pyta\u0107 si\u0119 o zdanie i szanowa\u0107 decyzje malucha. To cenne do\u015bwiadczenie, kt\u00f3re zaprocentuje na lata.<\/span><\/p>\n\n Nadmiernie grzeczne dziecko skupia si\u0119 na tym, by zadowoli\u0107 innych (rodzic\u00f3w, nauczycieli). Rzadko m\u00f3wi \u201enie\u201d. Bywa te\u017c, \u017ce dzieci\u0119ce \u201enie\u201d jest ignorowane czy nawet ob\u015bmiewane, a ono samo czuje si\u0119 zawstydzone, gdy wyra\u017ca sw\u00f3j sprzeciw. Bywa te\u017c, \u017ce jest karane \u201eobra\u017caniem si\u0119\u201d rodzica lub rodzic si\u0142\u0105 odpowiada na pr\u00f3by zaznaczania przez dziecko swojej autonomii. Po jakim\u015b czasie przestaje ono oponowa\u0107, dochodz\u0105c do wniosku, \u017ce \u201eto i tak nic nie da\u201d. Ten spos\u00f3b my\u015blenia utrwala si\u0119 i zostaje z\u00a0dzieckiem na lata.<\/span><\/p>\n\n Doros\u0142a osoba z tak\u0105 histori\u0105 mo\u017ce mie\u0107 problem z obron\u0105 swojego stanowiska czy asertywn\u0105 odmow\u0105, co mo\u017ce j\u0105 predysponowa\u0107 do r\u00f3\u017cnego rodzaju nadu\u017cy\u0107. Je\u015bli dziecko m\u00f3wi Ci, \u017ce czego\u015b nie chce, nie reaguj od razu z\u0142o\u015bci\u0105, nie przekonuj na si\u0142\u0119. Nie zawstydzaj m\u00f3wi\u0105c, \u017ce \u201esi\u0119 nie zna\u201d. Spr\u00f3buj porozmawia\u0107 z dzieckiem o tym, co stoi za jego odmow\u0105. Co mu si\u0119 nie podoba? Czego potrzebuje? Takie pog\u0142\u0119bienie tematu wy\u0107wiczy w dziecku sztuk\u0119 argumentacji. Us\u0142ysz \u201enie\u201d swojego dziecka i pami\u0119taj, \u017ce ono ma do niego prawo.\u00a0<\/span><\/p>\n\n\n\n Nadmiernie grzeczne dziecko znika\u2026 Staje si\u0119 niewidoczne z swoimi smutkami, k\u0142opotami, r\u00f3\u017cnego rodzaju prze\u017cyciami. Tak bardzo stara si\u0119 nie sprawia\u0107 problem\u00f3w, \u017ce nie komunikuje swoich potrzeb. Cz\u0119sto to wida\u0107 w szko\u0142ach czy w przedszkolach. Uwag\u0119 nauczycieli zwracaj\u0105 dzieci \u201eniegrzeczne\u201d, kt\u00f3re manifestuj\u0105 swoje problemy poprzez bicie, przezywanie, nies\u0142uchanie na zaj\u0119ciach. Takie dziecko szybciej uzyska jak\u0105\u015b pomoc, nauczyciele cz\u0119\u015bciej zg\u0142aszaj\u0105 je do psychologa lub wzywaj\u0105 rodzic\u00f3w na rozmowy.<\/span><\/p>\n\n Grzeczne dziecko, nawet je\u015bli ma jak\u0105\u015b trudno\u015b\u0107, to cz\u0119sto nie powie o\u00a0tym nikomu. Swoim zachowaniem b\u0119dzie stara\u0142o si\u0119 sprosta\u0107 oczekiwaniom doros\u0142ych. Efekt? B\u0119dzie coraz bardziej samotne. Bywa wr\u0119cz, \u017ce s\u0105 jeszcze chwalone przez niczego nie\u015bwiadomych pedagog\u00f3w: \u201eZosia jest taka grzeczna! Zawsze si\u0119 s\u0142ucha, nigdy nie stwarza problem\u00f3w!\u201d.<\/span><\/p>\n\n Je\u015bli dziecko \u201ezawsze si\u0119 s\u0142ucha\u201d i \u201enigdy nie stwarza \u017cadnych problem\u00f3w\u201d, to nie jest to sytuacja naturalna. Takie dziecko prawdopodobnie dawno zgubi\u0142o swoj\u0105 spontaniczno\u015b\u0107 i naturalno\u015b\u0107. Pami\u0119tajmy, \u017ce dzieci czasami psoc\u0105, i nie s\u0142uchaj\u0105 doros\u0142ych – i jest to normalne i zdrowe<\/a>. Nadmiernie ugrzecznione dzieci, takie grzeczne dzieci, kt\u00f3re pozostaj\u0105 \u201ew\u00a0cieniu\u201d, powinny tak samo niepokoi\u0107 doros\u0142ych, jak dzieci zbytnio zbuntowane i nieprzestrzegaj\u0105ce \u017cadnych regu\u0142.\u00a0<\/span><\/p>\n\n\n\n Zbyt grzeczne dziecko skupia si\u0119 na tym, czego chc\u0105 jego opiekunowie. Nie chce \u201esprawia\u0107 problem\u00f3w\u201d, my\u015bl\u0105c, \u017ce w ten spos\u00f3b zas\u0142u\u017cy na trosk\u0119, uwag\u0119 i mi\u0142o\u015b\u0107. Grzeczne dziecko my\u015bli, \u017ce je\u015bli zawsze b\u0119dzie robi\u0107 tak, jak chce mama albo tata, to rodzice b\u0119d\u0105 je kocha\u0107. Wyrasta w przekonaniu, \u017ce mi\u0142o\u015b\u0107 jest warunkowa i trzeba na ni\u0105 zas\u0142ugiwa\u0107.<\/span><\/p>\n\n Takie dzieci staj\u0105 si\u0119 mistrzami w obserwowaniu najmniejszych przejaw\u00f3w niezadowolenia opiekun\u00f3w. Kr\u00f3luj\u0105 r\u00f3wnie\u017c w pr\u00f3bach dostosowywania swojego zachowania pod nastr\u00f3j rodzica. Tak, jak pisa\u0142am wcze\u015bniej, nie ucz\u0105 si\u0119 rozeznawa\u0107 swoich w\u0142asnych uczu\u0107, potrzeb, pragnie\u0144. Maj\u0105 problem z rozpoznaniem tego, co lubi\u0105, a czego nie. Na pierwszym planie s\u0105 oczekiwania opiekun\u00f3w. <\/span>W konsekwencji takie ugrzecznione dzieci wykszta\u0142caj\u0105 w sobie nisk\u0105 samoocen\u0119 \u2013 na przestrzeni lat i do\u015bwiadcze\u0144 w relacji z rodzicem ucz\u0105 si\u0119, \u017ce ich potrzeby s\u0105 ma\u0142o wa\u017cne. Ucz\u0105 si\u0119, \u017ce maj\u0105 po prostu \u201e\u0142adnie si\u0119 zachowywa\u0107\u201d.<\/span><\/p>\n\n Niestety, zniekszta\u0142cony w ten spos\u00f3b obraz siebie ma tendencj\u0119 do utrzymywania si\u0119 latami i bardzo trudno go zmieni\u0107. Dlatego tak istotne jest, by pokazywa\u0107 dziecku w codziennych interakcjach, \u017ce jego zdanie i potrzeby tak\u017ce s\u0105 wa\u017cne.<\/a> Tak samo jak potrzeby innych cz\u0142onk\u00f3w rodziny, a\u00a0wsp\u00f3lne \u017cycie, to sztuka szukania balansu pomi\u0119dzy tymi r\u00f3\u017cnymi potrzebami. W ten spos\u00f3b dziecko dowiaduje si\u0119 nie tylko o tym, \u017ce jego potrzeby s\u0105 wa\u017cne, ale tak\u017ce, \u017ce ONO JEST WA\u017bNE. To z kolei buduje adekwatn\u0105 samoocen\u0119.\u00a0<\/span><\/p>\n\n\n Jak wida\u0107 powy\u017cej cena, jak\u0105 p\u0142aci dziecko za bycie nadmiernie grzecznym jest bardzo wysoka. Warto zada\u0107 sobie pytanie, czy a\u017c tyle jest wart \u201e\u015bwi\u0119ty spok\u00f3j\u201d rodzica lub jego dobre samopoczucie? Pami\u0119tajmy, \u017ce dziecko jest w stanie ponie\u015b\u0107 ka\u017cdy koszt, byle tylko mie\u0107 poczucie, \u017ce jest kochane. To\u00a0od rodzic\u00f3w zale\u017cy wi\u0119c, czy postawi\u0105 przed nim takie wyg\u00f3rowane wymaganie, czy je z niego zwolni\u0105. W tym drugim przypadku dziecko b\u0119dzie mog\u0142o pozosta\u0107 sob\u0105 \u2013 czasami wsp\u00f3\u0142pracowa\u0107 z\u00a0doros\u0142ym, a\u00a0czasami psoci\u0107, nie zgadza\u0107 si\u0119 na co\u015b i o tym otwarcie m\u00f3wi\u0107. Ta r\u00f3wnowaga w zachowaniach dziecka oraz jego spontaniczno\u015b\u0107, s\u0105 oznakami zdrowia psychicznego<\/a> i prawid\u0142owego rozwoju.\u00a0<\/span><\/p>\n\n\n Autorka: Justyna Kobyra, psycholog dzieci\u0119ca\u00a0<\/span><\/p>\n\n Doro\u015bli cz\u0119sto oczekuj\u0105, by dziecko by\u0142o grzeczne, pos\u0142uszne, \u017ceby \u201edobrze\u201d si\u0119 zachowywa\u0142o. To \u201edobrze\u201d oznacza, \u017ceby nie sprawia\u0142o k\u0142opot\u00f3w. Bywa, \u017ce dzieci s\u0105 nagradzane za potulne spe\u0142nianie oczekiwa\u0144 doros\u0142ych, np. poprzez…<\/p>\n","protected":false},"author":9,"featured_media":3396,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[2],"tags":[176,95],"class_list":["post-3370","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-wychowanie","tag-psychologia-dziecieca","tag-rodzicielstwo-bliskosci"],"acf":[],"yoast_head":"\nNieznajomo\u015b\u0107 swoich potrzeb<\/b><\/h3>\n\n
![\"Bycie](\"https:\/\/earlystage.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/girl-jeans-kid-loneliness-236215.jpg\")
<\/p>\n\n\nGrzeczne dziecko a k\u0142opot z m\u00f3wieniem \u201enie\u201d i stawianiem granic<\/b><\/h3>\n\n
Bycie w cieniu nadmiernie grzecznego dziecka<\/b><\/h3>\n\n
Zani\u017cona samoocena<\/b><\/h3>\n\n