{"id":1488,"date":"2024-07-31T03:40:12","date_gmt":"2024-07-31T01:40:12","guid":{"rendered":"https:\/\/earlystage.pl\/blog\/?p=1488"},"modified":"2025-07-30T15:43:57","modified_gmt":"2025-07-30T13:43:57","slug":"dobrze-zaczac-2","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/earlystage.pl\/blog\/dobrze-zaczac-2\/","title":{"rendered":"L\u0119k, strach i stres przed szko\u0142\u0105. Jak go pokona\u0107 lub&#8230; wykorzysta\u0107?"},"content":{"rendered":"<p>S\u0105 dzieci, kt\u00f3re na has\u0142o \u201e1 wrze\u015bnia\u201d czuj\u0105 podekscytowanie: godzinami nami\u0119tnie ogl\u0105daj\u0105 i porz\u0105dkuj\u0105 elementy swojej szkolnej wyprawki, a my\u015bl o pierwszym dzwonku wywo\u0142uje u nich przyjemne dreszcze. Z niecierpliwo\u015bci\u0105 odliczaj\u0105 dni dziel\u0105ce je od przekroczenia szkolnych mur\u00f3w. Stres przed szko\u0142\u0105 w og\u00f3le ich nie dotyka. (Czy Ty, drogi Czytelniku, by\u0142e\u015b w tej grupie? A mo\u017ce Twoje dziecko tak w\u0142a\u015bnie ma?). Jednak s\u0105 i takie, dla kt\u00f3rych czas na chwil\u0119 przed rozpocz\u0119ciem roku szkolnego i\/lub pierwsze dni (a nawet tygodnie) w szkole wi\u0105\u017c\u0105 si\u0119 z napi\u0119ciem i stresem, a nawet strachem i l\u0119kiem. Je\u015bli Twojemu dziecku bli\u017cej do tej drugiej grupy, ten tekst jest dla Ciebie. Autork\u0105 artyku\u0142u jest Justyna Kobyra, psycholog dzieci\u0119ca.<\/p><div id=\"ez-toc-container\" class=\"ez-toc-v2_0_72 counter-hierarchy ez-toc-counter ez-toc-custom ez-toc-container-direction\">\n<div class=\"ez-toc-title-container\">\n<p class=\"ez-toc-title\" style=\"cursor:inherit\">Spis tre\u015bci<\/p>\n<span class=\"ez-toc-title-toggle\"><a href=\"#\" class=\"ez-toc-pull-right ez-toc-btn ez-toc-btn-xs ez-toc-btn-default ez-toc-toggle\" aria-label=\"Toggle Table of Content\"><span class=\"ez-toc-js-icon-con\"><span class=\"\"><span class=\"eztoc-hide\" style=\"display:none;\">Toggle<\/span><span class=\"ez-toc-icon-toggle-span\"><svg style=\"fill: #000000;color:#000000\" xmlns=\"http:\/\/www.w3.org\/2000\/svg\" class=\"list-377408\" width=\"20px\" height=\"20px\" viewBox=\"0 0 24 24\" fill=\"none\"><path d=\"M6 6H4v2h2V6zm14 0H8v2h12V6zM4 11h2v2H4v-2zm16 0H8v2h12v-2zM4 16h2v2H4v-2zm16 0H8v2h12v-2z\" fill=\"currentColor\"><\/path><\/svg><svg style=\"fill: #000000;color:#000000\" class=\"arrow-unsorted-368013\" xmlns=\"http:\/\/www.w3.org\/2000\/svg\" width=\"10px\" height=\"10px\" viewBox=\"0 0 24 24\" version=\"1.2\" baseProfile=\"tiny\"><path d=\"M18.2 9.3l-6.2-6.3-6.2 6.3c-.2.2-.3.4-.3.7s.1.5.3.7c.2.2.4.3.7.3h11c.3 0 .5-.1.7-.3.2-.2.3-.5.3-.7s-.1-.5-.3-.7zM5.8 14.7l6.2 6.3 6.2-6.3c.2-.2.3-.5.3-.7s-.1-.5-.3-.7c-.2-.2-.4-.3-.7-.3h-11c-.3 0-.5.1-.7.3-.2.2-.3.5-.3.7s.1.5.3.7z\"\/><\/svg><\/span><\/span><\/span><\/a><\/span><\/div>\n<nav><ul class='ez-toc-list ez-toc-list-level-1 ' ><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-2'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-1\" href=\"https:\/\/earlystage.pl\/blog\/dobrze-zaczac-2\/#Podstawowe_sposoby_na_stres_przed_szkola\" title=\"Podstawowe sposoby na stres przed szko\u0142\u0105\">Podstawowe sposoby na stres przed szko\u0142\u0105<\/a><\/li><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-2'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-2\" href=\"https:\/\/earlystage.pl\/blog\/dobrze-zaczac-2\/#Emocje_przed_pojsciem_do_szkoly_Jak_je_zaopiekowac_i_wesprzec_dziecko\" title=\"Emocje przed p\u00f3j\u015bciem do szko\u0142y. Jak je zaopiekowa\u0107 i wesprze\u0107 dziecko?\">Emocje przed p\u00f3j\u015bciem do szko\u0142y. Jak je zaopiekowa\u0107 i wesprze\u0107 dziecko?<\/a><\/li><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-2'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-3\" href=\"https:\/\/earlystage.pl\/blog\/dobrze-zaczac-2\/#Strategie_radzenia_sobie_z_trudnosciami_zwiazanymi_z_powrotem_do_szkoly\" title=\"Strategie radzenia sobie z trudno\u015bciami zwi\u0105zanymi z powrotem do szko\u0142y\">Strategie radzenia sobie z trudno\u015bciami zwi\u0105zanymi z powrotem do szko\u0142y<\/a><\/li><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-2'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-4\" href=\"https:\/\/earlystage.pl\/blog\/dobrze-zaczac-2\/#Czas_spedzony_razem_zlagodzi_stres_przed_szkola\" title=\"Czas sp\u0119dzony razem z\u0142agodzi stres przed szko\u0142\u0105\">Czas sp\u0119dzony razem z\u0142agodzi stres przed szko\u0142\u0105<\/a><\/li><\/ul><\/nav><\/div>\n\n<p><!--more--><\/p>\n<p>Pami\u0119taj, \u017ce lekki niepok\u00f3j dziecka przed 1 wrze\u015bnia jest naturalny, a <strong>odczuwany w niedu\u017cych dawkach stres przed szko\u0142\u0105 mo\u017ce mie\u0107 pozytywne strony<\/strong>: jest bod\u017acem do dzia\u0142ania, podnosi poziom energii, zwi\u0119ksza mobilizacj\u0119. Co jednak je\u015bli stresu wywo\u0142anego p\u00f3j\u015bciem do szko\u0142y jest za du\u017co? Jak pom\u00f3c dziecku w tym cz\u0119sto trudnym dla niego czasie?<\/p>\n<p>Sprawd\u017a te\u017c:<\/p>\n<ul>\n<li><a href=\"https:\/\/earlystage.pl\/blog\/jak-przygotowac-dziecko-na-powrot-do-szkoly\/\">Wrze\u015bniowy dzwonek za pasem \u2014 jak przygotowa\u0107 dziecko na nowy rok szkolny?<\/a><\/li>\n<\/ul>\n<h2><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Podstawowe_sposoby_na_stres_przed_szkola\"><\/span><strong>Podstawowe sposoby na stres przed szko\u0142\u0105<\/strong><span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n<p>Podstawa to odpowiednia ilo\u015b\u0107 snu, <a href=\"https:\/\/earlystage.pl\/blog\/co-powinno-jesc-dziecko-dieta-ucznia-na-szostke\/\">zbilansowana dieta dziecka<\/a>, <a href=\"https:\/\/earlystage.pl\/blog\/dziecko-by-dobrze-sie-rozwijac-powinno-spedzac-przynajmniej-godzine-na-dworze-podcast-z-lek-pediatra-ewa-misko-wasowska\/\">czas na \u015bwie\u017cym powietrzu<\/a>, <a href=\"https:\/\/earlystage.pl\/blog\/jak-zrelaksowac-mozg-po-wielu-godzinach-nauki\/\">odpoczynek<\/a>. Pocz\u0105tek roku szkolnego to cz\u0119sto moment, w kt\u00f3rym skraca si\u0119 ilo\u015b\u0107 snu, czas przebywania na \u015bwie\u017cym powietrzu, a \u015bniadania jedzone s\u0105 w biegu lub wcale. Tymczasem <strong>czynniki biologiczne odgrywaj\u0105 istotn\u0105 rol\u0119 w redukcji stresu<\/strong> \u2013 organizm musi mie\u0107 paliwo do stawiania czo\u0142a wyzwaniom.<\/p>\n<p>Dziecko b\u0119dzie potrzebowa\u0142o troch\u0119 czasu na przestawienie si\u0119 z trybu wakacyjnego, na tryb szkolny \u2013 to mo\u017ce skutkowa\u0107 np. chwilowym niedospaniem. Mo\u017cna wtedy zwr\u00f3ci\u0107 uwag\u0119 dziecka na aspekt snu i powiedzie\u0107, \u017ce ma on du\u017cy wp\u0142yw na jego samopoczucie. <strong>Warto zach\u0119ca\u0107 dziecko do sp\u0119dzania czasu aktywnie, na \u015bwie\u017cym powietrzu<\/strong> (skorzystajcie z okazji i sp\u0119d\u017acie ten czas wsp\u00f3lnie) i proponowa\u0107 zdrowe, pe\u0142nowarto\u015bciowe posi\u0142ki.<\/p>\n<p>Jesper Juul, du\u0144ski pedagog i terapeuta rodzinny, zwraca uwag\u0119 na bardzo istotn\u0105 kwesti\u0119:<\/p>\n<div style=\"background-color: #f6b1c0; 3px ;margin-left: 5%; margin-right: 5%; margin-top: 5%; margin-bottom: 5%; line-height: 1.7em; padding: 10px; border-radius: 5px;\">za zaspokajanie swoich podstawowych potrzeb odpowiedzialne s\u0105 dzieci (tak jak rodzic jest odpowiedzialny za zaspokajanie swoich) \u2013 to one powinny decydowa\u0107 o tym, kiedy s\u0105 zm\u0119czone, g\u0142odne, spragnione itp.<\/div>\n<p>Rodzic mo\u017ce dziecku zaproponowa\u0107 posi\u0142ek lub dok\u0142adk\u0119; pokaza\u0107, \u017ce zbyt ma\u0142a ilo\u015b\u0107 snu mo\u017ce mie\u0107 negatywny wp\u0142yw na samopoczucie, ale to dziecko ostatecznie powinno decydowa\u0107, ile zje albo czy ju\u017c chce spa\u0107. Je\u015bli oddamy ten obszar w r\u0119ce z dziecka, zaufamy mu i b\u0119dziemy je wspiera\u0107, z czasem coraz lepiej b\u0119dzie sobie radzi\u0142o.<\/p>\n<p>Poniewa\u017c<strong> dzieci ucz\u0105 si\u0119 przez obserwacj\u0119<\/strong>, mo\u017cemy r\u00f3wnie\u017c pokazywa\u0107 im na w\u0142asnym przyk\u0142adzie, jak dba\u0107 o potrzeby zwi\u0105zane ze snem, po\u017cywieniem, aktywno\u015bci\u0105 i odpoczynkiem. Taka postawa z naszej strony b\u0119dzie mia\u0142a podw\u00f3jne znaczenie \u2013 nie tylko damy dzieciom okazj\u0119 do uczenia si\u0119, jak troszczy\u0107 si\u0119 o siebie, ale tak\u017ce zaspokoimy w\u0142asne podstawowe potrzeby, za co nasz organizm z pewno\u015bci\u0105 b\u0119dzie nam wdzi\u0119czny. W ko\u0144cu rozpoczynanie roku szkolnego to czas trudny nie tylko dla dzieci, ale te\u017c dla ich rodzic\u00f3w.<\/p>\n<p>Sprawd\u017a te\u017c:<\/p>\n<ul>\n<li><a href=\"https:\/\/earlystage.pl\/blog\/zdrowe-nawyki-ktore-pomoga-dziecku-w-nauce\/\">Zdrowe nawyki, kt\u00f3re pomog\u0105 dziecku w nauce<\/a><\/li>\n<li><a href=\"https:\/\/earlystage.pl\/blog\/ile-wody-powinno-pic-dziecko\/\">Ile wody powinno pi\u0107 dziecko?<\/a><\/li>\n<li><a href=\"https:\/\/earlystage.pl\/blog\/za-mame-za-tate-czyli-dlaczego-nie-mozna-zmuszac-dziecka-do-jedzenia\/\">Za mamusi\u0119, za tatusia\u2026, czyli dlaczego nie mo\u017cna zmusza\u0107 dziecka do jedzenia<\/a><\/li>\n<li><a href=\"https:\/\/earlystage.pl\/blog\/dlaczego-kontakt-z-natura-jest-wazny-dla-rozwoju-dziecka\/\">Dlaczego kontakt z natur\u0105 jest wa\u017cny dla rozwoju dziecka?<\/a><\/li>\n<li><a href=\"https:\/\/earlystage.pl\/blog\/medytacja-dla-dzieci-jak-pomoc-dziecku-sie-zrelaksowac\/\">Medytacja dla dzieci \u2013 jak pom\u00f3c dziecku si\u0119 zrelaksowa\u0107?<\/a><\/li>\n<li><a href=\"https:\/\/earlystage.pl\/blog\/sporty-dla-dzieci\/\">Sporty dla dzieci<\/a><\/li>\n<\/ul>\n<h2><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Emocje_przed_pojsciem_do_szkoly_Jak_je_zaopiekowac_i_wesprzec_dziecko\"><\/span><strong>Emocje przed p\u00f3j\u015bciem do szko\u0142y. Jak je zaopiekowa\u0107 i wesprze\u0107 dziecko?<\/strong><span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n<p>To mo\u017ce by\u0107 smutek (np. \u017ce wakacje si\u0119 ko\u0144cz\u0105, przyjaciel ze szkolnej \u0142awki nie jest ju\u017c w tej samej klasie, zmieni\u0142a si\u0119 ukochana pani nauczycielka), niepok\u00f3j (o to, jak sobie poradz\u0119, czy uda si\u0119 nawi\u0105za\u0107 przyja\u017anie), frustracja (zbyt du\u017c\u0105 liczb\u0105 prac domowych, skr\u00f3ceniem czasu na przyjemno\u015bci) i wiele innych.<\/p>\n<p>Wa\u017cne, by <strong>nie negowa\u0107 dzieci\u0119cych emocji<\/strong> (\u201eDaj spok\u00f3j, nie ma si\u0119 czego ba\u0107, to tylko zmiana klasy\u201d) i z automatu nie pociesza\u0107 (\u201eNa pewno z czasem polubisz now\u0105 nauczycielk\u0119\u201d). One potrzebuj\u0105 zosta\u0107 zauwa\u017cone i \u201eopracowane\u201d w relacji z blisk\u0105 osob\u0105.<\/p>\n<p>Tym, co mo\u017ce okaza\u0107 si\u0119 pomocne, jest:<\/p>\n<ul>\n<li>rozmowa,<\/li>\n<li>nazwanie emocji,<\/li>\n<li>okazanie akceptacji (tak\u017ce poprzez \u201emow\u0119 cia\u0142a\u201d, np. mimik\u0105 czy gestem),<\/li>\n<li>danie do zrozumienia, \u017ce to nic z\u0142ego czasami by\u0107 smutnym czy z\u0142ym.<\/li>\n<\/ul>\n<p>Je\u015bli dziecko ma trudno\u015b\u0107 z nazwaniem tego, jak si\u0119 czuje, mo\u017cna mu podpowiedzie\u0107, m\u00f3wi\u0105c o swoich przypuszczeniach, np.: \u201eWidz\u0119, \u017ce masz zmartwion\u0105 min\u0119, czy co\u015b ci\u0119 niepokoi\u201d? <strong>Niekt\u00f3re dzieci od rozmowy wol\u0105 wsp\u00f3ln\u0105 zabaw\u0119<\/strong><a href=\"#_ftn1\" name=\"_ftnref1\">[1]<\/a>, ruch, malowanie lub inny rodzaj <a href=\"https:\/\/earlystage.pl\/blog\/kreatywnosc-czym-jest-i-jak-ja-pobudzic\/\">tw\u00f3rczej ekspresji<\/a> \u2013 to tak\u017ce dobre sposoby, by trudne emocje znalaz\u0142y swoje uj\u015bcie. Te aktywno\u015bci mog\u0105 sta\u0107 si\u0119 wst\u0119pem do p\u00f3\u017aniejszej rozmowy.<\/p>\n<p>Jednym z wa\u017cniejszych czynnik\u00f3w chroni\u0105cych w sytuacji prze\u017cywanej jako stresuj\u0105ca, jest <strong>mo\u017cliwo\u015b\u0107 skorzystania ze wsparcia bliskich<\/strong>. Istotne jest, by dziecko mia\u0142o poczucie, \u017ce ma si\u0119 do kogo zwr\u00f3ci\u0107, mo\u017ce szczerze powiedzie\u0107 o tym, co je trapi, a w odpowiedzi kto\u015b je wys\u0142ucha, nie oceni i oka\u017ce zrozumienie.<\/p>\n<p>Sprawd\u017a te\u017c:<\/p>\n<ul>\n<li><a href=\"https:\/\/earlystage.pl\/blog\/jak-rozmawiac-z-dzieckiem-o-emocjach\/\">Jak rozmawia\u0107 z dzieckiem o emocjach?<\/a><\/li>\n<li><a href=\"https:\/\/webinaria.earlystage.pl\/jak-oswoic-dzieciecy-strach-i-lek\/\">Jak oswoi\u0107 dzieci\u0119cy strach i l\u0119k? [DARMOWE WEBINARIUM]<\/a><\/li>\n<li><a style=\"text-decoration-line: underline;\" href=\"https:\/\/webinaria.earlystage.pl\/emocje-w-rodzinie\/\">Emocje w rodzinie [DARMOWE WEBINARIUM]<\/a><\/li>\n<li><a href=\"https:\/\/earlystage.pl\/blog\/ksiazki-o-emocjach-dla-dzieci\/\">Ksi\u0105\u017cki o emocjach dla dzieci<\/a><\/li>\n<li><a href=\"https:\/\/earlystage.pl\/blog\/jak-sobie-radzic-ze-zloscia-wobec-dziecka\/\">Jak sobie radzi\u0107 ze z\u0142o\u015bci\u0105 wobec dziecka?<\/a><\/li>\n<li><a href=\"https:\/\/earlystage.pl\/blog\/emocje-w-procesie-uczenia-sie-ja-emocje-wplywaja-na-nauke\/\">Emocje w procesie uczenia si\u0119: Jak emocje wp\u0142ywaj\u0105 na nauk\u0119?<\/a><\/li>\n<li><a href=\"https:\/\/webinaria.earlystage.pl\/smutek-o-czym-chce-nam-powiedziec\/\">Smutek &#8211; o czym chce nam powiedzie\u0107? [DARMOWE WEBINARIUM]<\/a><\/li>\n<\/ul>\n<h2><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Strategie_radzenia_sobie_z_trudnosciami_zwiazanymi_z_powrotem_do_szkoly\"><\/span><strong>Strategie radzenia sobie z trudno\u015bciami zwi\u0105zanymi z powrotem do szko\u0142y<\/strong><span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n<p>Gdy emocje uda si\u0119 ukoi\u0107, warto wsp\u00f3lnie z dzieckiem przyjrze\u0107 si\u0119 zg\u0142aszanym przez nie trudno\u015bciom i zastanowi\u0107 nad mo\u017cliwymi rozwi\u0105zaniami. To wsp\u00f3lne debatowanie nie ma jednak polega\u0107 na wymy\u015blaniu r\u00f3\u017cnych sposob\u00f3w radzenia sobie za dziecko, a bardziej na <strong>towarzyszeniu mu w ich odkrywaniu<\/strong>. Jak mo\u017cna to zrobi\u0107? Postaraj si\u0119 zadawa\u0107 otwarte pytania \u2013 takie, kt\u00f3re zach\u0119c\u0105 dziecko do refleksji np.:<\/p>\n<ul>\n<li>\u201eCo jest dla ciebie trudne?\u201d<\/li>\n<li>\u201eJak chcia\u0142by\u015b\/aby\u015b \u017ceby by\u0142o?\u201d<\/li>\n<li>\u201eCo mo\u017cesz zrobi\u0107?\u201d<\/li>\n<li>\u201eCo si\u0119 wtedy mo\u017ce sta\u0107?\u201d<\/li>\n<li>\u201eCzy przychodz\u0105 ci do g\u0142owy jeszcze inne pomys\u0142y?\u201d<\/li>\n<li>\u201eKt\u00f3ry pomys\u0142 najbardziej ci si\u0119 podoba?\u201d<\/li>\n<\/ul>\n<p>Przydatna mo\u017ce si\u0119 okaza\u0107 metoda \u201eburzy m\u00f3zg\u00f3w\u201d \u2013 w pierwszej fazie dziecko wymy\u015bla jak najwi\u0119cej r\u00f3\u017cnych sposob\u00f3w poradzenia sobie (na tym etapie ka\u017cdy pomys\u0142 jest dobry, mo\u017cna je zapisywa\u0107, \u017ceby nie umkn\u0119\u0142y), w kolejnej przygl\u0105da im si\u0119 bli\u017cej, analizuje z r\u00f3\u017cnych stron (tu bardzo pomocne mog\u0105 by\u0107 pytania ze strony rodzica), by na ko\u0144cu wybra\u0107 rozwi\u0105zanie, kt\u00f3re najbardziej mu odpowiada.<\/p>\n<p>Mo\u017cesz razem z dzieckiem odegra\u0107 scenk\u0119 i w bezpiecznych dla niego warunkach i jeszcze \u201ena sucho\u201d wypr\u00f3bowa\u0107 jakie\u015b rozwi\u0105zanie. (Przy scenkach pami\u0119taj o jednej zasadzie: <span style=\"background-color: #f6b1c0;\">im \u015bmieszniej, tym lepiej \u2013 humor pozwoli spojrze\u0107 na dany problem z innej strony, nabra\u0107 dystansu<\/span>). <strong>Gdy dziecku uda si\u0119 wymy\u015bli\u0107 jakie\u015b rozwi\u0105zanie, doce\u0144 je za to<\/strong>; poka\u017c, \u017ce wierzysz, \u017ce poradzi sobie najlepiej, jak b\u0119dzie potrafi\u0142o i \u017ce ma w Tobie oparcie.<\/p>\n<p>Sprawd\u017a te\u017c:<\/p>\n<ul>\n<li><a href=\"https:\/\/earlystage.pl\/blog\/celebracja-malych-i-duzych-sukcesow-dlaczego-warto-swietowac\/\">Celebracja ma\u0142ych i du\u017cych sukces\u00f3w. Jak \u015bwi\u0119towa\u0107, by osi\u0105gn\u0105\u0107 szcz\u0119\u015bcie?<\/a><\/li>\n<\/ul>\n<h2><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Czas_spedzony_razem_zlagodzi_stres_przed_szkola\"><\/span><strong>Czas sp\u0119dzony razem z\u0142agodzi stres przed szko\u0142\u0105<\/strong><span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n<p>Gdy dziecko prze\u017cywa stresuj\u0105ce dla niego chwile, czas sp\u0119dzony z Tob\u0105 mo\u017ce okaza\u0107 si\u0119 bezcenny. Zadbaj o jako\u015b\u0107 tego czasu \u2013 po\u015bwi\u0119\u0107 dziecku swoj\u0105 uwag\u0119, niech b\u0119dzie w centrum Twojego zainteresowania (od\u0142\u00f3\u017c na bok smartfona, nie my\u015bl o pracy), wybierzcie aktywno\u015b\u0107, kt\u00f3ra sprawi Wam rado\u015b\u0107. Ten wsp\u00f3lny czas mo\u017cecie po\u015bwi\u0119ci\u0107 na <strong>rozmowy o nadchodz\u0105cym roku szkolnym<\/strong>, ale r\u00f3wnie dobrze mo\u017cecie potraktowa\u0107 go jako odskoczni\u0119 od codzienno\u015bci i <a href=\"https:\/\/earlystage.pl\/blog\/rodzaje-zabaw-dla-dzieci\/\">wsp\u00f3ln\u0105 zabaw\u0119<\/a>. Tu Wy decydujecie.<\/p>\n<p>Je\u015bli rozmowa zejdzie na szkolne tory, zwr\u00f3\u0107 uwag\u0119, by nie straszy\u0107 dziecka szko\u0142\u0105 \u2013 czasami ju\u017c niewinne \u201eOd wrze\u015bnia koniec laby\u201d mo\u017ce wzbudza\u0107 w dziecku niepok\u00f3j. <strong>Spr\u00f3buj stworzy\u0107 wok\u00f3\u0142 tego wydarzenia pozytywny klimat<\/strong>, na przyk\u0142ad pokazuj\u0105c dziecku swoje zdj\u0119cia z czas\u00f3w, kiedy wkracza\u0142e\u015b(-\u0142a\u015b) w szkolne mury. Opowiedz, jakie emocje Ci towarzyszy\u0142y, podziel si\u0119 \u015bmiesznymi historiami. Widok taty albo mamy ubranych na galowo, z tornistrem na plecach, us\u0142yszenie, \u017ce oni tak\u017ce prze\u017cywali podobne rozterki mog\u0105 by\u0107 dla dziecka wspieraj\u0105ce. \u015awietnie, je\u015bli przy okazji uda Ci si\u0119 je rozbawi\u0107 i razem b\u0119dziecie si\u0119 \u015bmia\u0107.<\/p>\n<p>Pocz\u0105tki bywaj\u0105 trudne, ale mog\u0105 tak\u017ce wzbogaca\u0107 do\u015bwiadczenie dziecka i pog\u0142\u0119bi\u0107 Wasz\u0105 relacj\u0119. Dziecko mo\u017ce wyj\u015b\u0107 z tego czasu wzmocnione, z poczuciem wp\u0142ywu i sprawstwa, z wi\u0119ksz\u0105 wiedz\u0105 o\u00a0sobie i prze\u015bwiadczeniem, \u017ce ze swoimi troskami nie jest osamotnione.<\/p>\n<p>Sprawd\u017a te\u017c:<\/p>\n<ul>\n<li><a href=\"https:\/\/earlystage.pl\/blog\/jak-wspierac-dziecko-w-budowaniu-poczucia-wlasnej-wartosci\/\">Jak wspiera\u0107 dziecko w budowaniu poczucia w\u0142asnej warto\u015bci?<\/a><\/li>\n<li><a href=\"https:\/\/earlystage.pl\/blog\/jak-zbac-o-zdrowie-psychiczne-dziecka\/\">Jak dba\u0107 o zdrowie psychiczne dziecka ju\u017c od najm\u0142odszych lat?<\/a><\/li>\n<li><a href=\"https:\/\/earlystage.pl\/blog\/szybkie-sposoby-na-stres-przed-egzaminem\/\">Szybkie sposoby na stres przed sprawdzianem i egzaminem<\/a><\/li>\n<li><a href=\"https:\/\/earlystage.pl\/blog\/jak-wywieranie-presji-wplywa-na-dziecko-jak-wspomoc-rozwoj-dziecka\/\">Jak wywieranie presji wp\u0142ywa na dziecko \u2013 jak wspom\u00f3c rozw\u00f3j dziecka?<\/a><\/li>\n<li><a href=\"https:\/\/earlystage.pl\/blog\/kiedy-warto-skorzystac-z-pomocy-psychologa-dzieciecego\/\">Kiedy warto skorzysta\u0107 z pomocy psychologa dzieci\u0119cego?<\/a><\/li>\n<\/ul>\n<p><strong>Autorka: Justyna Kobyra, psycholog dzieci\u0119cy<\/strong><\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref1\" name=\"_ftn1\">[1]<\/a> O tym, jak zabawa z dzieckiem mo\u017ce pom\u00f3c mu w radzeniu sobie z trudno\u015bciami pisa\u0142 Lawrence Cohen w ksi\u0105\u017cce \u201eRodzicielstwo przez zabaw\u0119\u201d wyd. Mammania<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>S\u0105 dzieci, kt\u00f3re na has\u0142o \u201e1 wrze\u015bnia\u201d czuj\u0105 podekscytowanie: godzinami nami\u0119tnie ogl\u0105daj\u0105 i porz\u0105dkuj\u0105 elementy swojej szkolnej wyprawki, a my\u015bl o pierwszym dzwonku wywo\u0142uje u nich przyjemne dreszcze. Z niecierpliwo\u015bci\u0105 odliczaj\u0105&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":20,"featured_media":13075,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"gallery","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[2,1274],"tags":[1157,1156,1155],"class_list":["post-1488","post","type-post","status-publish","format-gallery","has-post-thumbnail","hentry","category-wychowanie","category-psychologia","tag-lek-przed-szkola","tag-strach-przed-szkola","tag-stres-przed-szkola","post_format-post-format-gallery"],"acf":[],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v24.6 - https:\/\/yoast.com\/wordpress\/plugins\/seo\/ -->\n<title>L\u0119k, strach i stres przed szko\u0142\u0105. Jak go pokona\u0107 lub... wykorzysta\u0107?<\/title>\n<meta name=\"description\" content=\"L\u0119k, strach i stres przed szko\u0142\u0105 jest naturalny u dzieci. Bywa mobilizuj\u0105cy, ale nie zawsze. Sprawd\u017a, co radzi psycholog dzieci\u0119ca!\" \/>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/earlystage.pl\/blog\/dobrze-zaczac-2\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"pl_PL\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"L\u0119k, strach i stres przed szko\u0142\u0105. Jak go pokona\u0107 lub... wykorzysta\u0107?\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"L\u0119k, strach i stres przed szko\u0142\u0105 jest naturalny u dzieci. Bywa mobilizuj\u0105cy, ale nie zawsze. Sprawd\u017a, co radzi psycholog dzieci\u0119ca!\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/earlystage.pl\/blog\/dobrze-zaczac-2\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Early Stage\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2024-07-31T01:40:12+00:00\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2025-07-30T13:43:57+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/earlystage.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2024\/07\/lek-strach-i-stres-przed-szko-a-jak-go-pokonac-lub-wykorzystac.jpg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"4898\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"3266\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"Anna Wi\u015bniewska\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Napisane przez\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"Anna Wi\u015bniewska\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Szacowany czas czytania\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"9 minut\" \/>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"L\u0119k, strach i stres przed szko\u0142\u0105. Jak go pokona\u0107 lub... wykorzysta\u0107?","description":"L\u0119k, strach i stres przed szko\u0142\u0105 jest naturalny u dzieci. Bywa mobilizuj\u0105cy, ale nie zawsze. Sprawd\u017a, co radzi psycholog dzieci\u0119ca!","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/earlystage.pl\/blog\/dobrze-zaczac-2\/","og_locale":"pl_PL","og_type":"article","og_title":"L\u0119k, strach i stres przed szko\u0142\u0105. Jak go pokona\u0107 lub... wykorzysta\u0107?","og_description":"L\u0119k, strach i stres przed szko\u0142\u0105 jest naturalny u dzieci. Bywa mobilizuj\u0105cy, ale nie zawsze. Sprawd\u017a, co radzi psycholog dzieci\u0119ca!","og_url":"https:\/\/earlystage.pl\/blog\/dobrze-zaczac-2\/","og_site_name":"Early Stage","article_published_time":"2024-07-31T01:40:12+00:00","article_modified_time":"2025-07-30T13:43:57+00:00","og_image":[{"width":4898,"height":3266,"url":"https:\/\/earlystage.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2024\/07\/lek-strach-i-stres-przed-szko-a-jak-go-pokonac-lub-wykorzystac.jpg","type":"image\/jpeg"}],"author":"Anna Wi\u015bniewska","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Napisane przez":"Anna Wi\u015bniewska","Szacowany czas czytania":"9 minut"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/earlystage.pl\/blog\/dobrze-zaczac-2\/","url":"https:\/\/earlystage.pl\/blog\/dobrze-zaczac-2\/","name":"L\u0119k, strach i stres przed szko\u0142\u0105. Jak go pokona\u0107 lub... wykorzysta\u0107?","isPartOf":{"@id":"https:\/\/earlystage.pl\/blog\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/earlystage.pl\/blog\/dobrze-zaczac-2\/#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/earlystage.pl\/blog\/dobrze-zaczac-2\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/earlystage.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2024\/07\/lek-strach-i-stres-przed-szko-a-jak-go-pokonac-lub-wykorzystac.jpg","datePublished":"2024-07-31T01:40:12+00:00","dateModified":"2025-07-30T13:43:57+00:00","author":{"@id":"https:\/\/earlystage.pl\/blog\/#\/schema\/person\/d9954311ae4ede6c5a91fd0cc06305a1"},"description":"L\u0119k, strach i stres przed szko\u0142\u0105 jest naturalny u dzieci. Bywa mobilizuj\u0105cy, ale nie zawsze. Sprawd\u017a, co radzi psycholog dzieci\u0119ca!","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/earlystage.pl\/blog\/dobrze-zaczac-2\/#breadcrumb"},"inLanguage":"pl-PL","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/earlystage.pl\/blog\/dobrze-zaczac-2\/"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/earlystage.pl\/blog\/dobrze-zaczac-2\/#primaryimage","url":"https:\/\/earlystage.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2024\/07\/lek-strach-i-stres-przed-szko-a-jak-go-pokonac-lub-wykorzystac.jpg","contentUrl":"https:\/\/earlystage.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2024\/07\/lek-strach-i-stres-przed-szko-a-jak-go-pokonac-lub-wykorzystac.jpg","width":4898,"height":3266,"caption":"Dziecko w szkole biegnie pustym korytarzem"},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/earlystage.pl\/blog\/dobrze-zaczac-2\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Strona g\u0142\u00f3wna","item":"https:\/\/earlystage.pl\/blog\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"L\u0119k, strach i stres przed szko\u0142\u0105. Jak go pokona\u0107 lub&#8230; wykorzysta\u0107?"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/earlystage.pl\/blog\/#website","url":"https:\/\/earlystage.pl\/blog\/","name":"Early Stage","description":"Blog o nauce j\u0119zyka angielskiego dla dzieci i rodzic\u00f3w","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/earlystage.pl\/blog\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"pl-PL"},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/earlystage.pl\/blog\/#\/schema\/person\/d9954311ae4ede6c5a91fd0cc06305a1","name":"Anna Wi\u015bniewska","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/earlystage.pl\/blog\/#\/schema\/person\/image\/","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/2f7b737182fafd5fbda9ccb7128aa397?s=96&d=mm&r=g","contentUrl":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/2f7b737182fafd5fbda9ccb7128aa397?s=96&d=mm&r=g","caption":"Anna Wi\u015bniewska"},"url":"https:\/\/earlystage.pl\/blog\/author\/anna-wisniewska\/"}]}},"views":3830,"fimg_url":"https:\/\/earlystage.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2024\/07\/lek-strach-i-stres-przed-szko-a-jak-go-pokonac-lub-wykorzystac-585x390.jpg","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/earlystage.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1488","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/earlystage.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/earlystage.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/earlystage.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/20"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/earlystage.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1488"}],"version-history":[{"count":12,"href":"https:\/\/earlystage.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1488\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":13078,"href":"https:\/\/earlystage.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1488\/revisions\/13078"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/earlystage.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media\/13075"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/earlystage.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1488"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/earlystage.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1488"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/earlystage.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1488"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}